Naar aanleiding van de dag voor het recht op de waarheid staan we even stil bij wat dit precies betekent voor een advocaat. Mag je als advocaat liegen?

Volgens het Gerechtelijk Wetboek moeten advocaten hun beroep uiten ter verdediging van het recht en van de waarheid. Als een advocaat zijn beroep niet uitoefent in overeenstemming met de basisbeginselen uit de deontologie: waardigheid, rechtschapenheid en kiesheid, kan hij bestraft worden door de tuchtraad. Volgens het Gerechtelijk Wetboek is het dus verboden voor een advocaat om bewust te liegen!

Maar. Er is een maar…

Een advocaat heeft beroepsgeheim. Dat betekent dat iedereen die beroep doet op een advocaat, dat moet kunnen in alle openheid en zonder de angst dat zijn geheimen openbaar worden gemaakt. Enkel dàn wordt zijn recht op verdediging immers gewaarborgd. De advocaat kan dan zijn juridische kennis gebruiken om de strategie te bepalen voor zijn cliënt om diens rechtmatige belangen te kunnen behartigen. De schending van het beroepsgeheim door een advocaat is een fundamentele pijler van het recht van verdediging en van het recht op eerbiediging van de privacy en wordt dan ook strafrechtelijk en tuchtrechtelijk gesanctioneerd!

‍Wat mag een advocaat niet doen? Het beroepsgeheim gebruiken om zelf strafbare feiten te plegen of er aan mee te werken, zoals zich schuldig maken aan medeplichtigheid. In uitzonderlijke gevallen moet het beroepsgeheim dus wel wijken, zoals bijvoorbeeld wanneer zijn cliënt op het punt staat om een moord te plegen.

Ten slotte moet een advocaat onafhankelijk werken van de overheid, de rechter of de cliënt en mag hij geen partijen met tegengestelde belangen verdedigen in dezelfde zaak. Een advocaat moet vrij van alle druk kunnen werken en mag enkel het belang van zijn cliënt verdedigen.

Doordat een advocaat verplicht is om partijdig te zijn voor zijn cliënt en ook alles op alles zet om ervoor te zorgen dat de belangen van zijn cliënt worden verdedigd, kan het soms lijken dat een advocaat liegt. Het beroepsgeheim is volgens het Hof van Cassatie, het hoogste rechtscollege van ons land, immers belangrijker dan de waarheid.

Voor ons is het de absolute prioriteit dat we een cliënt kunnen verdedigen in eer en geweten en dat hij oprecht is. Dàn kunnen we samen een strategie gaan bepalen. Het is vanuit een hoog rechtvaardigheidsgevoel dat wij destijds onze rechtenstudies hebben aangevat en nadien gekozen hebben voor het beroep van advocaat. Dat gevoel is er doorheen de jaren alleen maar sterker op geworden.

Doordat een advocaat partijdig moet zijn voor zijn cliënt en er alles aan doet om ervoor te zorgen dat de belangen van zijn cliënt worden verdedigd, kan het soms lijken dat een advocaat liegt. Bewust liegen is echter verboden en wordt gesanctioneerd.